تأمّلی در نظریة تفکیک نزولی و تأخیر تشریعی سورة أعلی از رهگذر بررسی اخبار و آراء

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد علوم قرآن و حدیث، دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه فردوسی مشهد

3 استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه فردوسی مشهد/

چکیده

به رغم نظر مشهور مبنی بر مکّی بودن سورة مبارکة اعلی و یکپارچگی مضمونی آن، گروهی با استناد به روایات، قائل به تفکیک نزولی این سوره هستند و معتقدند بخشی از آن پیش از هجرت و بخشی پس از هجرت نازل شده است و گروهی نیز با فرض مکّی بودن همة سوره، به تأخیر تشریع حکم آیاتی از آن، در مدینه باور دارند.
  در این پژوهش برآنیم تا با بررسی اقوال صاحبنظران و رهگیری روایات مورد استناد در منابع شیعه و اهل سنّت و مطالعة سندی و فقه‌ الحدیثی آن ها، مکّی یا مدنی بودن تمام یا بخشی از سورة اعلی و نیز امکان تأخیر در تشریع حکم آیاتی از آن را روشن کنیم و مستنداتی بر نظر مختار ـ یعنی مکّی بودن تمام سورة اعلی ـ ارائه نماییم.