بازشناسی مفهوم تعمّق در گسترة آیات و روایات (با رویکرد بررسی موردی معنای متعمّقون در روایت امام سجّاد علیه‌السّلام)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه تهران

2 دانشجوی مقطع دکتری پژوهشگاه نهج البلاغه

چکیده

برخی از نویسندگان مدّعی هستند که با توجّه به اینکه واژة «تعمّق» در منابع لغوی کهن، بار معنایی نکوهیده‏ای دارد و در بعضی از روایات اهل بیت (ع) از آن با مذمّت یاد شده، این واژه در کلام معصومین(ع) معنای مذمومی دارد. دربارة برداشت گروهی از دانشمندان در ممدوح دانستن معنای «متعمّقون» در روایت امام سجّاد (ع) نیز عدّه‌ای بحث کرده و آن را تحلیلی ناصواب و ناشی از غفلت آنان در معنای تعمّق و دیگر قرائن حدیث برمی‏شمرند. این مقاله به بازشناسی مفهوم «تعمّق» اختصاص دارد و نگارندگان پس از مفهوم‏شناسی این واژه و تحلیل تبارشناسانة تعمّق و خانوادة حدیثی آن، به تفحّص از قرائن درونی و بیرونی روایت امام سجّاد (ع) می‌پردازند. در ادامة مقاله نیز وجوه مخاطبان و سطوح معنایی در قرآن کریم، سیرة معصومین (ع) در پاسخ‏دهی به مسائل اعتقادی و محدودة تفکّر در ذات و صفات الهى بررسی می‌شود تا تمایز تعمّق و ژرف‌اندیشی ضابطه‌مند با تعمّق فرونگر و کج‌اندیش در کلام معصومین (ع) مشخّص شود.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Recognition of the Concept of “Taammoq” (Contemplation) in Quranic Verses and Traditions

نویسندگان [English]

  • Mohammad Reza Shahroodi 1
  • Mohammad Parsaian 2
1 Assistant professor at Tehran University, Iran.
2 M.A of Tehran University, Iran.
چکیده [English]

In a paper entitled “Semantics of Contemplation on Traditions”, the so-called writers have claimed that considering that the term “Contemplation” carries a negative meaning in ancient terminology sources and that it has been reproved in Ahl-ul-Bait’s (AS) traditions, it bears a disapproving connotation in the traditions attributed to the infallibles (AS).
They also hold this belief that those scientists, who acclaim the meaning of the “Moteammeghun” (those who contemplate) as to the sayings narrated by Imam Sajjad (AS), are quite wrong and such a perception only develops due to their negligence towards the meaning of contemplation and Hadith.
These writers address the issue of internal and external evidence of Imam Sajjad’s (AS) traditions after conceptual study of “Contemplation” and genealogical study of the term.
This paper also attempts to contribute to a better overall understanding of different aspects of the addressees and concepts in the holy Quran and the infallibles’ Seerah (AS) in dealing with the existing ideological questions on some attributes particular to God pursuing the aim of shedding light on the distinguishing features between systematic contemplation and profound thinking with superficial intellect.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Contemplation
  • End Times
  • Profound Thinking
  • Superficial Intellect