دانشگاه میبددو فصلنامه کتاب قیم2251-60263820130522A survey on the meaning of "Khashyat" (awe) and its difference from Fearپژوهشی در معنای واژة قرآنی «خشیت» و تفاوت آن با «خوف»726318FAسیدمحمودطیّب حسینیاستادیار پژوهشگاه حوزه و دانشگاهJournal Article20140617Among the ethical concepts in the Quran one is the concept of "Khashyat" (awe) toward the God. Commentators and translators of the Quran usually consider the word "Khashyat" as a synonym of the word "fear". There are, of course, some commentators who have tried to make difference between these two terms. In this paper the author claims that these two terms have been used in the Quran in two different meanings and the kind of difference proposed by some writers as Abu Hilal Askari, Tusi, and tabatabaee is also criticized. The author by reference to the text of the Holy Quran and the usage of the terms "Khashyat" and "Khouf" in the Quran suggests that "Khashyat" is used for voluntary fear toward God. It comes from knowledge and is always with glorifying God and it makes the servant to humble before God. On the other side "Fear" is considered as a kind of reaction and not action; a reaction concerning losing what is pleasant or to what one expects to be unpleasant. Among the basic grounds for this distinction is the usage of these two words in the Quran. Fear is assigned to the prophets for other than God, but Awe is used just for the prophets before God and not other than God.یکی از مفاهیم ارزشی و اخلاقی قرآن کریم خشیت از خدای متعال است. معمولاً، مفسّران و مترجمان، خشیت را به خوف تفسیر کرده و این دو واژه را مترادف پنداشتهاند. پژوهندگاهی نیز بین آن دو واژه تفاوتهایی ذکر کردهاند. در مقالة حاضر، پس از بحث در انکار ترادف این دو واژه، تفاوتهایی که بعضی از دانشمندان و مفسّران چون ابوهلال عسکری، محقّق طوسی و علّامة طباطبایی برای خوف و خشیت قائل شدهاند نیز در معرض نقد قرار گرفته است. همچنین، در ادامه، با معیار و مرجع قرار دادن قرآن کریم به عنوان یک منبع اصیل در معناشناسی کلمات و با دقّت در کاربردهای قرآنی این دو واژه، اثبات شده که: «خشیت» آن ترس ارادی است که از روی علم و معرفت همراه با تعظیم، در نفس آدمی ایجاد میشود و او را به فروتنی وا میدارد؛ امّا «خوف» آن انفعال نفسانی و واکنش غریزی و طبیعی نفس انسانی یا حیوانی است که بر اثر انتظار فرارسیدن امری ناخوشایند یا از دست دادن امری خوشایند پدید میآید. یکی از اساسیترین کلیدهای استنباط تفاوت «خوف» و «خشیت» در کاربردهای قرآنی آن است که خوف ـ که امری طبیعی و غریزی است ـ در برابر غیر خدا به پیامبران نسبت داده شده، امّا هیچگاه خشیت از غیر خدا به آنان نسبت داده نشده است.https://kq.meybod.ac.ir/article_318_432aca3a1e345e339f35a30c8f65edce.pdfدانشگاه میبددو فصلنامه کتاب قیم2251-60263820130522Dialogue in the Quran: types and themesدیالوگ در قرآن: گونه ها و درون مایه ها2749321FAمحمّدکاظمشاکراستاد دانشگاه قمعطیّهاکبریدانشجوی دکترای علوم قرآن و حدیث پردیس فارابی دانشگاه تهرانJournal Article20140617The Holy Quran is a guidance for human prosperity, at the same time it is an extremely literary book which it’s secrets and eloquence are the evident reasons for its miracle. Dialogue is one of the literal elements that the Holy Quran has used it in a most brilliant way. Dialogue is as a soul in the body of a literal text which has the responsibility of creating life. The usage of this element in the Holy Quran leads the reader to the live stage of dialogues with full concern where the speakers are talking about the very vital issues related to the prosperity and misery. Not only has the holy Quran entered the dialogue into the historical stories, but also has passed it from the boarders of history and entered it into the after death world and sits us to listen to the dialogues between the heaven and hell residents, and sometimes the angels and the residents of hell or sometimes between the evil and the hell residents.
The stream of dialogue, like a live and life-giving stream, is running in very principal and important teachings of the Holy Quran. This essay wants to make it clear that how much the holy Quran has used this literal element for transmitting its wanted motives. The review of the verses of the holy Quran shows that one fifth of the Quran’s contexts are presented in the form of dialogue through which the most important and vital issues of ideology, ethic, and training with different types of dialogue transmitted to the mind and soul of the readers.قرآن کریم در عین حال که راهنمایی برای سعادت انسان است، کتابی به غایت ادبی نیز هست که زمینهها و اسرار ادب و بلاغتش دلایلی روشن بر اعجاز آن است. گفتگو یا دیالوگ یکی از عناصر ادبی است که قرآن به صورت خیرهکنندهای آن را بکار گرفته است. گفتگو در یک متن ادبی و بویژه داستانی، نقش حیاتآفرینی را بر عهده دارد. کاربست این عنصر در قرآن باعث میشود تا خواننده با توجّه کامل و به صورت زنده، به صحنههایی دسترسی بیاید که در آنها افراد بر سر موضوعهایی حیاتی که سعادت و شقاوت آنها را رقم میزند به بحث و گفتگو میپردازند. قرآن نه تنها دیالوگ را به داستانهای تاریخی وارد کرده، بلکه آن را از مرزهای تاریخ نیز عبور داده و به صحنههای عالم پس از مرگ نیز راه داده است. این کتاب آسمانی گاه، ما را به پای گفتگوهایی مینشاند که بین دوزخیان و بهشتیان و یا بین فرشتگان و دوزخیان و یا ابلیس و دوزخیان جریان مییابد. جریان گفتگو با کارکردهای مختلف خود در همة مباحث و آموزههای اساسی قرآن جاری است. این پژوهش که به بررسی گونهها و درونمایههای عنصر ادبی دیالوگ در قرآن کریم اختصاص دارد در پی آن است تا معلوم کند که در آیات وحی، تا چه اندازه و چگونه از این عنصر برای انتقال درون مایههای مورد نظر استفاده شده است. بررسی آیات قرآن نشان میدهد که یک پنجم از محتویات قرآن در قالب دیالوگ عرضه شده و در طی آن، مهمترین مسائل اعتقادی، اخلاقی و تربیتی با انواع گوناگون دیالوگ، به ذهن و جان مخاطب انتقال مییابد.https://kq.meybod.ac.ir/article_321_caf1a3dfb505ffed0d024130f58c5cfa.pdfدانشگاه میبددو فصلنامه کتاب قیم2251-60263820130522Structural Context in Eloquence of the Quran with a look at verses on Rizq (provision)موقعیت ساختاری در بلاغت قرآن با نگاهی به آیاتی در مورد رزق5172322FAعبداللهموحّدی محبعضو هیأت علمی گروه معارف اسلامی دانشگاه کاشانJournal Article20140617Considering structural context in making a talk is the most important element of eloquence both in speech and writing. Eloquence of the structure of the Holy Quran, which is the most significant signs of its being a miracle, cannot be separated from its utmost end that is guidance. The present paper while studying many samples of Quranic verses comes to answer the question: what is the reason that Quran repeats the same content when the structural aspects differ? In this regard the paper considers many verses of the Quran in which the contraction and expansion of provisions are mentioned. The findings of this research are: 1- points of eloquence in the verses studied, 2- the fact that an old theory of Quranic order and links in the structure of Quran should be considered seriously.
<strong> </strong>عنایت به موقعیتهای بیان در بنای انگارة سخن، مهمترین رکن بلاغت در گفتار و نوشتار به شمار میرود؛ بلاغت ساختار قرآن کریم که بیگمان از روشنترین لایههای اعجاز آن در میدان تحدّی است، با توجّه به رسالت اصلی آن ـ بیدارگری و هدایتبخشی ـ از این شگرد انکارناپذیر جدا نیست. نوشتة پیش روی، به بررسی گوشهای از شواهد بیشمار قرآنی در راستای توجّه به موقعیّتها و فضاهای سخن به دنبال جستوجوی پاسخ به این پرسش اساسی است که: راز تکرار مضامین قرآنی در عین گونهگونی زوایای ساختاری در چیست؟ در این راستا بخشهایی از آیات قرآن که قبض و بسط رزق در آنها مطرح شده مورد بررسی قرار گرفتهاند. بخشی از یافتههای این جستجو، عبارت است از: 1) نکتههای بلاغی که در جایگاه ویژة هر یک از ساختارهای متفاوت و مشتمل بر مضامین مشترک در آیات مورد بحث وجود دارد؛ 2) نظریة دیرآهنگ نظم قرآن و پیوندهای بلاغی در ساختار آیات، حقیقتی است جدّی که پیگیری آن در قرآن کریم میتواند درهای تازهای از ساحتهای بلاغی و زیباییشناختی این کتاب الهی را پیش روی کاوشگران بگشاید.https://kq.meybod.ac.ir/article_322_5737c6ec2e0716f3d8a7a5c4e0de0d9a.pdfدانشگاه میبددو فصلنامه کتاب قیم2251-60263820130522The skill of self-disclosure in the Quran and Hadithمهارت خودافشایی از منظر قرآن کریم و روایات73102323FAنسیبهعلماییکارشناس ارشد علوم قرآن و حدیث از دانشگاه اصفهانمهدیمطیععضو هیأت علمی گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه اصفهانJournal Article20140617The skill of self-disclosure is the most important speech skill that play a great role in an impressive communication. Self-disclosure means both to introduce one's self and his purposes, petitions, views and actions for others and also to confess to some of the individual aspects of oneself. This paper seeks to show this kind of speech skill in the Holy Quran. In the holy Quran two kinds of self-disclosure -forbidden and allowed- are mentioned. In psychology also this topic has been discussed. This research has focused on psychologist's efforts on this subject. Accordingly it is claimed that the skill of self-disclosure has types as such: 1- self-disclosure of God to his servants 2- self-disclosure of God's servants to God, 3- self-disclosure of divine prophets to their people, 4- self-disclosure of people in presence of prophets and 5- self-disclosure of people to people مهارت خودافشایی یکی از مهمترین مهارتهای گفتاری به شمار میرود که در ارتباط مؤثّر، نقش بسزایی دارد. خودافشایی هم به معنی معرّفی خود و شناساندن اهداف، احساسات، دیدگاهها و اعمال خویش به دیگران و هم به معنی اعتراف به برخی جنبههای فردی بهکار گرفته شده است. این پژوهش بر آن است تا این نوع از مهارت گفتاری را در قرآن کریم واکاوی نماید. در قرآن، به دو جنبة خودافشایی ممدوح و ممنوع اشاره شده است. در علم روانشناسی نیز این مقوله مورد اهتمام بوده است. این پژوهش به تحقیقات روانشناسان در این باره نیز عنایت دارد. براساس بررسیهای انجام گرفته در این پژوهش، مهارت خودافشایی در قرآن کریم دارای انواعی است:<br /> 1) خودافشایی خداوند نسبت به بندگان خود؛<br /> 2) خودافشایی بندگان نسبت به خداوند متعال؛<br /> 3) خودافشایی پیامبران الهی در برابر مردم؛<br /> 4) خودافشایی مردم در برابر پیامبران الهی؛<br /> 5) خودافشایی مردم در برابر مردم.https://kq.meybod.ac.ir/article_323_bc6dc48b743dc5d013b1abaebd2faed2.pdfدانشگاه میبددو فصلنامه کتاب قیم2251-60263820130522The status of Hadiths of asbab al-nozul, their functions and their evaluation's criteria in Tafsir "fi Zilal al-Quran"جایگاه روایات سبب نزول، کارکردها و معیارهای نقد آنها در تفسیر «فی ظلال القرآن»103134324FAمحمّدعلیرضایی کرمانیدانشیار دانشکده الهیات، دانشگاه فردوسی مشهدمحمّدمولویاستادیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه بین المللی امام خمینی0000-0002-2694-2384Journal Article20140617Hadiths and narratives are as tools for understanding the purpose of the author of the text. That is because in some cases the meaning of a text cannot be derived from the structure of the text or its context and it should be grasped by outer grounds. It is evident that the extent a commentator uses of asbab al-Nuzul's hadiths differs as to the commentator and as to the different verses of the Quran. In recent times the use of this kind of hadith has been decreased.
This paper seeks to show the status, functions and critical criteria of Asbab al-Nuzul's Hadiths in a work titled "Fi zilal al-Quran" which is an important interpretation in recent days. After a full consideration of the book, the writer first collects all the information necessary for knowing the status of such Hadiths, their ways of being used and transmitted and then shows the functions of such Hadiths in the book. The last part of the paper is assigned to showing the criteria of criticism and analysis of asbab al-Nuzul's Hadiths from the point of view of Seyyed Qutb along with reviewing and rethinking these criteria.روایات و اخبار سبب نزول به مثابة جهتدهندة کار مفسّر در تعیین مراد خداوند از کلام اوست؛ زیرا در برخی موارد، معنای آیه از ساخت زبانی و ترکیبی و بافتی آن استخراج نمیشود، بلکه از معارف خارج از متن دینی طلب میشود. روشن است که میزان تکیّه بر سبب نزول در تفسیر از آیهای به آیة دیگر و از مفسّری به مفسّری دیگر، متفاوت است؛ ازجمله اینکه برخلاف تفاسیر گذشته، در دوران معاصر نقش این روایات کمرنگتر شده است. <br /> این مقاله به بررسی «جایگاه روایات سبب نزول، کارکردها و معیارهای نقد آنها» در تفسیر <em>فی ظلال القرآن</em> که یکی از مهمترین تفاسیر معاصر به حساب میآید، پرداخته است. پس از مطالعة کامل تفسیر، ابتدا، اطّلاعات جامع و کلّی دربارة جایگاه روایات سبب نزول و میزان بهرهمندی و کیفیّت نقل آنها ارائه و سپس، به بیان کارکردهای آن روایات در تفسیر پرداخته شده است. بیان ملاکهای نقد و تحلیل روایات سبب نزول از منظر سیّد قطب به همراه تحلیل انتقادی آن ملاکها، آخرین بخش مقالة حاضر را تشکیل میدهد.https://kq.meybod.ac.ir/article_324_f2fc990265c712c49d51a18a32b39f0c.pdfدانشگاه میبددو فصلنامه کتاب قیم2251-60263820130522Studying the views of Easterners about the Mushaf of Othmanارزیابی آرای خاورشناسان پیرامون مصحف عثمانی135156325FAسید علی اکبرربیع نتّاجدانشیار دانشگاه مازندران0000-0001-7523-6040زهرااکبریدانشآموخته کارشناسی ارشد دانشگاه مازندرانJournal Article20140617One of the certain facts that have not been immune by the objections of the Easterners is the event of unifying Mushafs in Othman Era. Those who have objected to this fact have based their objections on events as: omission of some parts of the Holy Quran by Othman, its being related to governmental authorities, Ali's protest against this event and so on. This paper while reviewing these objections by descriptive-analytical methods and through a critical approach goes on to evaluate them. It is shown that these claims are baseless and come from invalid and poor resources and are based on their skeptical point of view concerning the authenticity of Islamic Hadiths. Accordingly their views are opposed to valid intellectual and narrative evidences.رویداد «توحید مصاحف» در عهد عثمان از مسلّمات تاریخی است که بهرغم پذیرش آن از سوی محقّقان اسلامی، از خردهگیریها و عیبجوییهای مستشرقان مصون نمانده است. این گروه با استناد به دلایلی همچون حذف بخشهایی از قرآن توسّط عثمان، فرمایشی بودن مصحف فراهمآمده، تردید در اصل وقوع رویداد و مخالفت حضرت علی (ع) با این اقدام، به طرح شبهه پرداختهاند. این نوشتار که به شیوة توصیفیـ تحلیلی و با رویکرد انتقادی سامان یافته، ضمن گزارش این شبهات، به نقد و بررسی آرای خاورشناسان در این حوزه میپردازد. یافتههای پژوهش نشان میدهد که ادّعاهای یادشده بیاساس و برگرفته از منابع غیر معتبر و کماهمّیت و همچنین برخاسته از دیدگاه شکّاکانه آنان نسبت به اصالت احادیث اسلامی میباشد، ازاینرو، با دلایل و شواهد معتبر عقلی و نقلی مخالف است.https://kq.meybod.ac.ir/article_325_89f0fd5c927d466d6ec9a21b9ac34ffa.pdfدانشگاه میبددو فصلنامه کتاب قیم2251-60263820130522Analysis and criticism of one part of the popular account of Ashura Ziaratتحلیل و نقد یکی از فقرات نسخة رایج زیارت عاشورا157179326FAمهدیایزدیدانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه امام صادق (ع)اسلامملکی معافدانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهرانJournal Article20140617Ashura Ziarat, apart from its popular account which comes from later manuscripts of the book "Misbah al-Motehajjid" of Shaikh Tusi, has also two other accounts transmitted from the book "Kamil al-Ziarat" by Ibn Qulovaih and also the first manuscripts of the book "Misbah al-Motehajjid" of Shaikh Tusi. It is notable that in none of those unpopular accounts of this Ziarat we can find the phrase "begin with curse the first and then the second and the third and the forth" as we now find it in the popular account. In this paper different forms of this phrase have been compared to each other and accordingly it is claimed that the popular account should be rejected by these considerations: its antiquity, the validity of its source, authenticity of its sanad, consistency of the phrase mentioned with another passages of the Ziarat and its consistency with the way of living of the Imams. زیارت شریف عاشورا علاوه بر نسخة رایج که اوّلین منبع آن نسخههای خطی متأخّر «<em>مصباح المتهجّد</em>» شیخ طوسی است دو گونة دیگر نیز دارد که در «<em>کامل الزّیارات</em>» ابنقولویه قمی و نسخههای متقدّمِ «<em>مصباح المتهجّد</em>» شیخ طوسی نقل شدهاند. در هیچیک از نسخههای غیر رایج این زیارت عبارت: «ابدأ به اوّلاً ثم الثانی و الثالث و الرابع» به اینگونه نیست. در این مقاله، گونههای مختلف این عبارت با یکدیگر مقایسه و نسخة رایج با توجّه به معیارهای ذیل نقد میشود: 1- قدمت، 2- اعتبار منبع، 3- اعتبار سند، 4- سازگاری عبارت مورد نظر با بقیّة متن، 5- سازگاری با سیرة امامان(ع). حاوی مباحث: روش ائمّه (ع) در مقابله با سیاست امویان، رازداری، مدارا و تقیّه در سیرة ائمّه (ع)، سازگاری بین تبرّی، تقیّه و رازداری در زیارتهای مأثور.https://kq.meybod.ac.ir/article_326_a666587afda6e89aec274a3657558a27.pdfدانشگاه میبددو فصلنامه کتاب قیم2251-60263820130522Evaluating the Hadiths of discriminationنقد و بررسی روایات تبعیض نژادی181208327FAرسول محمّدجعفریدانشجوی دکتری دانشگاه فردوسی مشهدمحمدحسنرستمیاستادیار دانشگاه فردوسی مشهدمهدیجلالیدانشیار دانشگاه فردوسی مشهدJournal Article20140617One of the areas of Hadith that has been permeated by fabrication is the topic on discrimination. Indeed different groups and persons have proceeded to fabricate Hadiths on discrimination. The first group of hadiths has been those which came from out of the sphere of Muslim people. According to these Hadiths the origin of all the races is the descendants of Noah, the prophet, and it was the errors of some of the sons of the Noah that made discrimination divisions. The second part of the Hadiths of discrimination is those one that were made because of the interrelations of the Muslim races and the groups who continued to fabricate Hadiths against each other.یکی از حوزههایی که جعل حدیث به آن سرایت کرده، مدح و ذمّ نژادها و اقوام است. از این موضوع ـ به رغم اهمّیتش ـ تنها به صورت پراکنده در لابهلای آثاری چند سخن رفته و پژوهش مستقلّی که با جمعآوری روایات، جوانب مختلف آن را واکاود، سامان نیافته است. در این پژوهش، غالب اینگونه روایات گرد آمده و در دو دسته بررسی گردیدهاند؛ دستة اوّل این احادیث اساساً، منشأ اسلامی نداشته و از منابع غیر اسلامی به آثار اسلامی راه یافته و طبق محتوای آنها، مبدأ همة نژادها فرزندان نوح (ع) هستند و خطای برخی فرزندان این پیامبر اولوالعزم در تَشعُّبات نژادی، مدخلیّت داشته است. دستة دوم حاصل برخوردها و اصطکاکهایی است که در درون جامعة اسلامی، میان اقوام و نژادها پیش آمده و علیه یکدیگر حدیث وضع کردهاند.https://kq.meybod.ac.ir/article_327_b83aac23b9528732c23cc7352950e880.pdf