دانشگاه میبد دو فصلنامه کتاب قیم 2251-6026 مقالات آماده انتشار 2026 04 10 The relationship between children from the perspective of the Holy Quran and narrations with a social capital approach ارتباط بین فرزندان از نگاه قرآن کریم و روایات با رویکرد سرمایه اجتماعی 3785 10.30512/kq.2026.23016.4115 FA افسر قاسمی مدرس حوزه سید علی حسینی زاده دانشیار گروه علوم تربیتی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه محمد مهدی خواجه پور استادیار دانشکده علوم قرانی میبد Journal Article 2025 11 17 The family, as the smallest and most basic social institution, has always been the focus of religions, thinkers, and schools of thought. The foundation of this institution is formed in the form of the first committed social bond, namely marriage, and acts as a source of production and utilization of social capital. The relationships between siblings, along with interactions with other family members, have extensive emotional and educational dimensions. Due to the importance of the type of sibling relationships in the formation of family social capital, it is necessary to examine sibling relationships from the perspective of the Quran and narrations with a social capital approach. This research aims to explain the duties of siblings towards each other, within the framework of social capital theory and with a descriptive-analytical method, and examines Islamic teachings in this area. The central argument of the article is that Islamic teachings, by designing a coherent system of rights and duties, transform sibling relationships into powerful and sustainable social capital in the family institution. The research findings showed that these duties are in three areas of personal privacy, including the rules of privacy and marriage, gaze and covering; The area of financial responsibilities, including wills, inheritance, priority in carrying out financial duties, and the scope of sibling interactions, reinforces the three main components of social capital theory: connection, norms, and public trust. خانواده به‌عنوان کوچکترین و اساسی‌ترین نهاد اجتماعی، همواره مورد توجه ادیان، متفکران و مکاتب فکری بوده است. شالوده این نهاد در قالب اولین پیوند اجتماعی متعهدانه؛ یعنی ازدواج، شکل‌گرفته و به عنوان منبع تولید و بهره‌برداری از سرمایه اجتماعی عمل می‌کند. روابط خواهر و برادر با یکدیگر در کنار تعاملات دیگر افراد خانواده، از ابعاد عاطفی و تربیتی گسترده‌ای برخوردار است. به دلیل اهمیت نوع روابط خواهر و برادر در شکل‌گیری سرمایه اجتماعی خانواده لازم است روابط خواهر و برادر از منظر قرآن و روایات با رویکرد سرمایه اجتماعی بررسی شود. این پژوهش با هدف تبیین وظایف خواهر و برادر نسبت به یکدیگر، در چارچوب نظریه سرمایه اجتماعی و با روش توصیفی-تحلیلی به بررسی آموزه‌های اسلامی این حوزه می‌‌پردازد. استدلال محوری مقاله آن است که آموزه‌های اسلامی، با طراحی نظامی منسجم از حقوق و تکالیف، روابط همشیرها را به سرمایه اجتماعی قدرتمند و پایدار در نهاد خانواده تبدیل می‌کند. یافته‌های تحقیق نشان داد این وظایف در سه حوزه حریم‌ شخصی، شامل احکام محرمیت و ازدواج، نگاه و پوشش؛ حوزه مسئولیت‌های مالی، شامل وصیت، ارث، اولویت در انجام تکالیف مالی و محدوده تعاملات خواهر و برادری، سه مؤلفه اصلی نظریه سرمایه اجتماعی؛ یعنی ارتباط، هنجارها و اعتماد عمومی را تقویت می‌کند.